literacki serwis recenzencki e-poezja
(wersja serwisu: 0.10.21 z dnia: 06-05-2016)
(c) 1996-2016 by SOKARIS, http://www.sokaris.pl
Załóż konto
lub
Zaloguj się
Zamiast wadliwego i niebezpiecznego
Internet Explorera
polecamy:

Opera Web Browser
lub:
FireFox Web Browser


Poczytaj więcej tutaj:
Nowoczesne przeglądarki
Rozdział
Pokaż spis treści Edytuj
Szyk przestawny
W życiu słowa najczęściej znają miejsce w szyku, zmieniają je z ważnych przyczyn i raczej w wyjątkowych okolicznościach. W poezji natomiast uznany wśród słów – i przez nas - porządek  może się zmienić całkowicie i nie zawsze wiadomo, dlaczego tak jest.
Głos w zdaniu przeobraża się, gdy słowa przenoszą się z miejsc dla nich zwyczajnych w takie, których na co dzień nie zajmują.
Sprawdźmy:

Białe szczenię bawi się patykiem

Co można tu przestawić? Wszystko. Pomantrujmy:  

Szczenię białe bawi się patykiem
Szczenię patykiem białe się bawi  
Szczenię bawi się białe patykiem
Szczenię bawi się patykiem białe
Szczenię białe się bawi patykiem
Szczenię się bawi białe patykiem
Szczenię patykiem bawi się białe
Szczenię patykiem białe bawi się
Białe bawi się patykiem szczenię
Białe patykiem bawi szczenię się
Białe się patykiem bawi szczenię
Białe się patykiem szczenię bawi
Białe patykiem się szczenię bawi
Białe patykiem szczenię się bawi
Białe bawi patykiem się szczenię
Białe szczenię się patykiem bawi
Białe bawi szczenię patykiem się  
Bawi się patykiem szczenię białe
Bawi białe się patykiem szczenię
Bawi patykiem się szczenię białe
Bawi patykiem się białe szczenię
Bawi się szczenię białe patykiem
Bawi się białe patykiem szczenię
Bawi białe szczenię się patykiem
Bawi szczenię się patykiem białe
Bawi szczenię patykiem się białe  
Się bawi szczenię białe patykiem
Się bawi białe szczenię patykiem  
Się patykiem szczenię bawi białe
Się patykiem białe szczenię bawi
Się szczenię bawi patykiem białe
Się szczenię patykiem białe bawi
Się białe szczenię patykiem bawi
Się bawi patykiem białe szczenię  
Patykiem białe szczenię się bawi
Patykiem szczenię białe się bawi
Patykiem się szczenię białe bawi
Patykiem się bawi szczenię białe
Patykiem się bawi białe szczenię
Patykiem bawi się białe szczenię
Patykiem bawi się szczenię białe
Patykiem bawi białe szczenię się

Sporo możliwości, prawda?

Spójrzmy na krótszy tekst:

Szczupak szczeka w życie

Szczeka szczupak w życie
W życie szczupak szczeka
Szczupak życie w szczeka
Szczupak w życie szczeka
W szczupak życie szczeka
Szczeka szczupak życie w
W szczeka życie szczupak

Jak widać po przykładach, szyk przestawny, czyli inwersja, czasem nie rujnuje gramatyki, a jedynie ją buduje inaczej. A czasem zabiegi z przestawianiem słów - klocków zaburzają tak mocno model gramatyczny, że wypowiedź traci zrozumiałość (np. gdy mówimy w szczupak życie szczeka).
Szyk przestawny umiejętnie użyty skieruje uwagę czytelnika na konkretne słowa, ważne dla autora; uwypukli pojedyncze wyrazy lub znaczenia połączeń: inaczej układać słowa to także - inaczej wyznaczać akcenty logiczne.
Natomiast inwersja stosowana na oślep, bez namysłu zarchaizuje, zepsuje efekt sztucznością lub zamieni poezję w bełkot.
Zmieniać szyk na mniej naturalny dla języka warto z umiarem i warto myśleć - w jakim celu przemieszcza się wyrazy. Z korzyścią dla wiersza.
Zabrania się kopiowania, redystrybucji, publikowania, rozpowszechniania, udostępniania czy wykorzystywania w inny sposób całości lub części treści zawartych w serwisie internetowym e-poezja bez zgody autorów.
(c) 1996-2016 by SOKARIS, http://www.sokaris.pl
Strona wygenerowana w: 0.002 s